1 in 8 Billion: قرعه‌کشی تولد، یک زندگی در هر بار

اگر همه‌چیز به شانس سپرده می‌شد، کجا به دنیا می‌آمدم؟

هر سال حدود ۱۳۰ میلیون کودک به دنیا می‌آیند، تقریباً چهار نفر در هر ثانیه. هیچ‌کدام کشور، خانواده یا درآمد پدر و مادرشان را انتخاب نکرده‌اند، اما همین قرعه تا حد زیادی تعیین می‌کند آدم چند سال عمر کند و تا کجا درس بخواند.

1 in 8 Billion قرعه‌کشی تولد را به یک شبیه‌سازی زندگی با آمار واقعی تبدیل می‌کند. بلیت خودت را می‌کشی، به دنیا می‌آیی و یک زندگی را با شانس‌هایی می‌گذرانی که کودکی که همان‌جا به دنیا آمده واقعاً دارد.

قرعه چطور کار می‌کند

کشور به نسبت تعداد تولدها در سال انتخاب می‌شود، نه جمعیت و نه فهرستی از پرچم‌ها. برای همین هند از همه بیشتر می‌آید: تقریباً از هر شش نوزاد دنیا یکی آنجا به دنیا می‌آید. چین، نیجریه و پاکستان بعد از آن هستند و کشورهای کوچک همان‌قدر کم می‌آیند که در واقعیت.

بعد بقیه چیزها از داده‌های همان کشور کشیده می‌شود: خانواده در کدام پنجک درآمدی است، شهر یا روستا، دین، شغل مادر و پدر. به دنیا آمدن در یک خانواده فقیر روستایی ممکن است بلیت بدی به نظر برسد، ولی برای سهم بزرگی از کودکان دنیا همین شروع عادی است.

اعداد از کجا می‌آیند

این مدل بر داده‌های عمومی بانک جهانی، سازمان ملل، WHO، یونیسف، یونسکو و Our World in Data برای ۱۸۶ کشور تکیه دارد: امید به زندگی، مرگ‌ومیر کودکان، ثبت‌نام در مدرسه، درآمدها، علت‌های مرگ، مهاجرت، سن ازدواج و موارد دیگر.

هر سال رویدادها با احتمال‌های کشور تو رخ می‌دهند و زیر بسیاری از آن‌ها یک خط خاکستری با عدد اصلی و منبعش آمده است. این یک مدل است، نه پیش‌بینی: هر زندگی به‌تنهایی تصادفی است، اما اگر زندگی‌های زیادی را بازی کنی، همان تصویری را می‌سازند که گزارش‌های آماری نشان می‌دهند.

محل تولد واقعاً چه چیزی را تغییر می‌دهد

مردم در سراسر جهان به‌طور میانگین حدود ۷۳ سال عمر می‌کنند، اما این میانگین اختلاف بسیار زیادی را پنهان می‌کند. خطر مرگ پیش از پنج‌سالگی بین کشورها تقریباً ۶۰ برابر فرق می‌کند.

در بازی این موضوع جدول نیست، بلکه اتفاقی در خانواده‌ی توست و زیرش مثلاً نوشته شده است: «در نیجر از هر ۹ کودک ۱ نفر پیش از ۵ سالگی می‌میرد (سازمان ملل)». در پایان، یک منحنی بقا نشان می‌دهد کشور تو در مقایسه با کشورهای دیگر چه وضعی دارد.

برای کلاس درس و گفت‌وگو

معلم‌های مطالعات اجتماعی، جغرافیا و اقتصاد می‌توانند از لاتاری تولد برای شروع گفت‌وگو درباره‌ی نابرابری، جمعیت و توسعه‌ی جهانی استفاده کنند. دانش‌آموزی که خودش در کشوری دیگر «زندگی کرده» باشد، پرسش‌هایی بسیار دقیق‌تر از کسی می‌پرسد که فقط یک نمودار دیده است.

حالت گروهی اینجا از همه بهتر است. می‌توانید یک گوشی را دست‌به‌دست کنید یا کلاس را با یک کد چهارحرفی در یک اتاق آنلاین جمع کنید: همه در یک ثانیه به دنیا می‌آیند و با هم در ۵، ۱۰، ۱۵، ۲۰ و ۳۰ سالگی می‌ایستند تا زندگی‌ها را مقایسه کنند و به پرسش‌های گفت‌وگو پاسخ دهند. در پایان بازی چیزهایی مثل «شکاف لاتاری» را بین اعضای گروه نشان می‌دهد.

برای دانش‌آموزان کوچک‌تر حالت «بدون صحنه‌های سنگین» وجود دارد؛ در غیر این صورت بازی از ۱۵ سالگی به بالا توصیه می‌شود. نیازی به ثبت‌نام نیست و بازی در مرورگر گوشی و رایانه اجرا می‌شود.

پرسش‌هایی که ارزش فکر کردن دارند

در ۵، ۱۵، ۳۰، ۵۰ و ۷۰ سالگی بازی مکث می‌کند و درباره‌ی زندگی تا آن لحظه پرسشی می‌پرسد. لازم نیست بلند جواب بدهی، اما همین لحظه‌ها نشان می‌دهند چه چیزی حاصل تلاش شخصیت بوده و چه چیزی همراه بلیت به او رسیده است.

وقتی زندگی تمام شود، یک برگه‌ی مرگ، نقشه‌ی زندگی سال‌به‌سال و لحظه‌هایی که ستاره‌دار کرده‌ای برایت می‌ماند. زندگی‌های گذشته روی دستگاهت نگه‌داری می‌شوند و با کنار هم گذاشتن چند تا از آن‌ها می‌شود دید نخستین رویداد، یعنی تولد، چقدر چیز را تعیین می‌کند.

پرسش و پاسخ